Mỗi độ thu về, khi những cơn gió se nhẹ bắt đầu thổi qua vùng đất đầy nắng gió Bình Thuận, cũng là lúc cộng đồng người Chăm nơi đây hân hoan bước vào Lễ hội Katê – một trong những lễ hội văn hoá – tín ngưỡng đặc sắc và thiêng liêng bậc nhất của dân tộc Chăm theo đạo Bà-la-môn.
🌾 Nguồn gốc và ý nghĩa
Lễ hội Katê được tổ chức để tưởng nhớ các vị vua, thần linh và tổ tiên có công với dân tộc – tiêu biểu như Vua Pô Klong Garai, Pô Rômê và nữ thần Pô Inư Nưgar. Đây là dịp để người Chăm bày tỏ lòng biết ơn, cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, cuộc sống bình an, đồng thời gắn kết cộng đồng qua những hoạt động văn hóa truyền thống rực rỡ sắc màu.
Năm 2022, Lễ hội Katê Bình Thuận chính thức được công nhận là Di sản văn hoá phi vật thể quốc gia, khẳng định giá trị trường tồn của nét đẹp văn hóa này.
🕍 Thời gian và địa điểm tổ chức
Tại Bình Thuận cũ, lễ hội Katê được tổ chức vào ngày 29 tháng 6 – 1 tháng 7 lịch Chăm ( nhằm ngày 20-21/10 dương lịch), diễn ra tại Tháp Pô Sah Inư (phường Phú Thủy, Lâm Đồng).
Đây là cụm tháp cổ có niên đại hơn 1.000 năm – biểu tượng thiêng liêng của người Chăm ở vùng đất Panduranga xưa.
🔥 Không khí lễ hội
Phần lễ – Trang nghiêm và linh thiêng
- Rước y trang nữ thần Pô Sah Inư từ làng về tháp.
- Lễ mở cửa tháp, tắm tượng và mặc y phục cho thần, thể hiện sự tôn kính và tri ân.
- Lễ dâng cúng với các lễ vật truyền thống: trầu cau, bánh gạo, xôi, gà, trái cây…
Tiếng trống Ghinang, kèn Saranai vang vọng hòa quyện cùng mùi trầm hương, tạo nên bầu không khí linh thiêng, tràn đầy tín ngưỡng.
Phần hội – Sắc màu văn hoá Chăm
Sau nghi lễ là không gian rộn ràng của phần hội:
- Trình diễn múa truyền thống Chăm, múa quạt, múa đội nước.
- Trò chơi dân gian: giã gạo, kéo co, thi dệt thổ cẩm.
- Gian hàng trưng bày nghề thủ công, ẩm thực đặc trưng và trang phục truyền thống Chăm rực rỡ sắc màu.
🌅 Trải nghiệm dành cho du khách
Nếu bạn có dịp đến Lâm Đồng vào mùa Katê, đừng bỏ lỡ cơ hội:
- Tham dự phần lễ tại Tháp Pô Sah Inư, cảm nhận không khí trang nghiêm và linh thiêng.
- Khám phá văn hoá Chăm qua nghệ thuật múa, âm nhạc và ẩm thực truyền thống.
- Ghé thăm làng Chăm Hamu Craok (Bắc Bình) để tìm hiểu đời sống, phong tục và nghề thủ công của người Chăm địa phương.
- Thưởng thức đặc sản Mũi Né – Lâm Đồng – thưởng thức mực một nắng tại Cây Bàng, bánh căn, cá lồi xối mỡ, hay thư giãn tại các resort ven biển sau ngày hội sôi động.
🌺 Kết nối quá khứ – Gìn giữ bản sắc
Lễ hội Katê không chỉ là sự kiện văn hóa lớn của người Chăm mà còn là dịp để du khách gần xa hiểu hơn về một nền văn minh rực rỡ từng tồn tại trên dải đất miền Trung.
Đến với Katê, du khách không chỉ được chiêm ngưỡng di sản, mà còn được “chạm” vào linh hồn của vùng đất – nơi con người, thiên nhiên và tín ngưỡng hoà quyện trong nét đẹp văn hóa muôn đời.
🕊️ Hẹn gặp bạn tại Lễ hội Katê – hành trình kết nối di sản và cảm xúc!